moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Tankietka TKS

W latach 1932–1933 potrzeba nasycenia oddziałów polskiego wojska opancerzonymi pojazdami rozpoznawczymi oraz różne doświadczenia z użytkowania tankietek TK-3 spowodowały rozpoczęcie prac nad ulepszoną wersją tych pojazdów.


Odpowiednie prace ruszyły w marcu 1933 roku. Nowy pojazd rozpoznawczy oznaczono jako TKS. Była to głęboko zmodyfikowana konstrukcja pojazdu TK-3, ale wyposażona w nieco mocniejszy silnik tankietki TKF. W kwietniu roku 1933 ta nowa konstrukcja pomyślnie przeszła próby poligonowe (w ćwiczeniach dywizyjnych) oraz testy techniczne. Wóz TKS, po pozytywnym zaopiniowaniu, wszedł do służby w Wojsku Polskim w 1934 roku.

Jego produkcję rozpoczęto w lutym 1934 roku. Pierwsza seria wozów TKS wyniosła 20 sztuk a ich produkcję zakończono w roku 1936, gdy osiągnęła liczbę 280 sztuk. Od początku TKS był projektowany wraz z ciężkim karabinem maszynowym wz.30 Browning, chłodzonym wodą, gdyż konstrukcja tego karabinu była nowa i udana. Jednak w praktyce okazało się, że ten ckm wz. 30 był niestabilny w jarzmie i zachodziło ryzyko zranienia czy wybicia zębów strzelcowi (a prototyp pojazdu TKS miał właśnie tę broń). Jednak w tym czasie w Wojsku Polskim wycofywano z szeregu jednostek ciężkie karabiny maszynowe Hotchkiss i Schwarzlose. Ostatecznie do wozów TKS wybrano polski ckm Hotchkiss wz. 25 (czyli właściwie francuski wz. 14 przerobiony na amunicję kalibru 7,92 mm). W praktyce okazało się, że dotychczasowa tendencja tego typu ckm do zacinania się z powodu zanieczyszczeń, wewnątrz pojazdu rozpoznawczego TKS była znikoma.


Tankietka TKS – podstawowe dane:

masa: 2650 kg
załoga: 2 żołnierzy
wymiary: długość 256 cm, szerokość 176 cm, wysokość 133 cm
uzbrojenie: karabin maszynowy 7,92 mm wz. 25
pancerz: nitowany o grubości 6–8 mm (przód i tył), boki 8 mm, góra 3–4 mm, dno 4–7 mm
napęd: silnik gaźnikowy (Polski Fiat 122B), 46 KM, 6 cylindrów
prędkość maksymalna: 40 km/h



W latach 1935–1938 podjęto program zwiększenia siły ognia tankietek TKS. Rozpoczęto eksperymenty z działkiem 37 mm Puteaux wz. 18, ale duża ilość dymu emitowana przez tę broń i brak wydajnej wentylacji pojazdu wykluczyły jej użycie. Z kolei próby zamontowania uzbrojenia wieży i opracowania modelu TKW szybko zostały przerwane z uwagi na zbyt dużą wysokość całej konstrukcji oraz brak możliwości porozumiewania się dowódcy z kierowcą pojazdu. Następnie, w roku 1937, pojawił się pomysł wykorzystania najcięższego karabinu maszynowego (nkm). Wybór padł na nkm 20 mm. W połowie roku 1937 skonstruowano do niego specjalne jarzmo i przyrządy celownicze. Po tych przeróbkach nowo przezbrojone tankietki TKS poddano badaniom poligonowym, które zakończyły się sukcesem. W styczniu roku 1939 zmodyfikowane tankietki TKS zostały więc przyjęte do wyposażenia Wojska Polskiego.


Istotną wadą tak uzbrojonej TKS była jednak mała liczba amunicji, jaką można było do niej załadować, a także szczupłe jej zapasy w wojskowych magazynach. Ponieważ przezbrojenie TKS wiązało się też z przeróbką pancerza, do września 1939 roku zdążono przezbroić jedynie 24 sztuki tych pojazdów. W wojnie obronnej 1939 roku tankietki TKS miały prowadzić rozpoznanie i ubezpieczenie piechoty – zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Ich konfrontacja z ciężkimi pojazdami pancernymi przeciwnika okazywała się jednak często tragiczna w skutkach ze względu na ich słabe uzbrojenie. Jedynie TKS-y uzbrojone w nkm 20 mm okazywały się równym przeciwnikiem dla większości niemieckich czołgów.

Mikołaj Klorek

autor zdjęć: Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą

dodaj komentarz

komentarze


Wyścig zbrojeń nie ustaje
 
Będzie więcej szkoleń z pierwszej pomocy
Pierwsza mistrzyni Wojska Polskiego!
Podejmij wyzwanie razem z weteranem!
Rusza PKW Islandia
Nagroda nie tylko od dowódcy
Polak najlepszym podoficerem NATO
Szczyt NATO już w poniedziałek
Course on Diplomacy
V-2 leci do aliantów
„Zginęli, bo byli Polakami”
Podwodne centrum przyszłości
Stalowy człowiek
UE o wspólnym bezpieczeństwie
Żołnierze bez testów z WF-u
Pancerniacy ruszają na Łotwę
„Kobra ’21”, czyli rozpoznanie specjalsów
Sukcesy żołnierzy na AFN
Kontyngent do zmiany
Kat warszawskiego getta przed sądem
Co ze sprawdzianem z WF?
Nowe książeczki wojskowe
Polskie F-16 gotowe na Islandię
Wisła i Narew w Sejmie
Kurs na dyplomację
Mistrzowski bieg Dobka na Memoriale Kusocińskiego
26 medali żołnierzy na mistrzostwach Polski
Pałac Saski znów stanie w stolicy?
Groty dla proobronnych
Wiosłują dla Emily
Polscy żołnierze wrócili z Afganistanu
Ankona – bitwa po polsku
Abrams – czołg z najwyższej półki
Krajowa zbrojeniówka – w dołku czy na szczycie?
Combining Two Worlds
Podwodne rozpoznanie i ratunek
Kat Matejki, czyli prawda i mity bitwy pod Grunwaldem
Polskie firmy zbrojeniowe łączą siły
Wybierz Wydarzenie Historyczne Roku 2020
Terytorialsi pomagają poszkodowanym w powodziach
Armia Fight Night uderzy w Żywcu
Plany WB Group
Polscy żołnierze polecą na Islandię
Psy (w) WOT
Szczyt NATO w Brukseli – punkt zwrotny dla Sojuszu
Żołnierze GROM-u uczą studentów WAT-u skoków ze spadochronem
Wojsko pomaga powodzianom w Małopolsce
Misja, która zmieniła polską armię
„Krwawa niedziela” na Wołyniu
Chorwaci uczą się od polskich pilotów
Desantowanie z transportowego giganta
Afganistan. Czas wracać do domu
Jutro otwarcie igrzysk olimpijskich w Tokio
Wilki znów na Mazurach
Grot – rozwojowa konstrukcja
Afganistan: powrót do domu
Lufy prosto z Huty
Szczyt NATO o zagrożeniach dla bezpieczeństwa
Rozwój i wyzwania wojskowej logistyki
Trzynasty tytuł mistrza Polski „Machałka”!
Klauzula: ściśle tajne

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO