moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Święto Wojska Polskiego ma już 25 lat

25 lat temu, 30 lipca 1992 roku Sejm ustanowił dzień 15 sierpnia Świętem Wojska Polskiego. Powrócono w ten sposób do przedwojennej tradycji obchodów w rocznicę zwycięskiej Bitwy Warszawskiej, stoczonej w 1920 roku w czasie wojny polsko-bolszewickiej. W swojej historii Wojsko Polskie świętowało jednak także inne rocznice.

„Dzień 15 sierpnia ustanawia się dniem Wojska Polskiego. Obchody organizuje się w formie uroczystej zgodnie z ceremoniałem wojskowym” – głosi ustawa o Święcie Wojska Polskiego z 30 lipca 1992 roku.

– Tradycja obchodów 15 sierpnia w rocznicę Bitwy Warszawskiej 1920 roku sięga II Rzeczypospolitej, ale święto wojska pojawiło się w polskiej armii już wcześniej – mówi Łukasz Jędrzejczak, historyk z Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.

Dzień triumfu

Jak dodaje, pierwszym nieformalnym świętem polskich żołnierzy był, obchodzony w armii Księstwa Warszawskiego, 15 sierpnia – dzień urodzin cesarza Napoleona Bonaparte, twórcy Księstwa. Historyk z MWP tłumaczy, że wcześniej święta wojska w Polsce nie obchodzono, bo nie było takiej tradycji. – Jedynie jednorazowo świętowano wielkie zwycięstwa, np. pod Grunwaldem w 1410 roku czy pod Wiedniem w 1683 roku – dodaje Jędrzejczak.

W armiach państw europejskich obchody dnia wojska zaczęto wprowadzać w II połowie XIX wieku, razem z tworzącymi się tradycjami narodowymi. – Jednak Polska w tym czasie była pod zaborami i nie istniała polska armia, która mogłaby świętować – wyjaśnia historyk.

Święto wojska pojawiło się dopiero w 1919 roku, po odzyskaniu przez nasz kraj niepodległości. W pierwszych latach obchodzono go 6 sierpnia, w rocznicę wyruszenia do walki w 1914 roku Pierwszej Kompanii Kadrowej pod dowództwem komendanta Józefa Piłsudskiego.

Rocznicę tą przyćmiły jednak wydarzenia ze zwycięskiej wojny polsko-bolszewickiej. – Dlatego 4 sierpnia 1923 roku rozkazem gen. Stanisława Szeptyckiego, ministra spraw wojskowych ustanowiono 15 sierpnia Święto Żołnierza – podaje Jędrzejczak. Dzień ten wybrano dla upamiętnienia rozpoczęcia kontrofensywy podczas Bitwy Warszawskiej 1920 roku, w wyniku której rozbito wojska rosyjskiego Frontu Zachodniego Michaiła Tuchaczewskiego. „W dniu tym wojsko i społeczeństwo czci chwałę oręża polskiego, której uosobieniem i wyrazem jest żołnierz. W rocznicę wiekopomnego rozgromienia nawały bolszewickiej pod Warszawą święci się pamięć poległych w wiekowych walkach z wrogiem o całość i niepodległość Polski”, napisał gen. Szeptycki w rozkazie.

Dokument dokładnie regulował program święta. W przeddzień wieczorem organizowany był capstrzyk orkiestr wojskowych na ulicach miast garnizonowych. 15 sierpnia rano odbywały się przeglądy wojsk, które miały pokazać, że armia jest „tarczą i obroną ojczyzny”. Wieczorem organizowano uroczysty apel. „W dniu Święta Żołnierza ukarani aresztem koszarowym i lekkim – kary nie odbywają” – rozkazał też minister.

Przedwojenna tradycja

Święto było obchodzone corocznie, także w sierpniu 1939 roku w przededniu wybuchu II wojny. Świętowano również podczas wojny w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie oraz w oddziałach Armii Krajowej w okupowanym kraju, a także w Polsce przez pierwsze dwa lata po zakończeniu wojny.

Potem komunistyczne władze zaniechały obchodów ze względów ideologicznych, nie chciano bowiem upamiętniać zwycięstwa nad Armią Czerwoną. W miejsce przedwojennego Święta Żołnierza dekretem Rady Ministrów z 1950 roku ustanowiono Dzień Wojska Polskiego na 12 października. Miał on upamiętniać chrzest bojowy 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki walczącej w 1943 roku razem z Armią Czerwoną w bitwie pod Lenino.

Po zmianach ustrojowych w 1989 roku postanowiono wrócić do tradycji z okresu II Rzeczypospolitej. Tymczasowo w latach 1990–1992 Wojsko Polskie świętowało 3 maja, w rocznicę uchwalenia w 1791 roku konstytucji. W 1992 roku ustawą sejmową powrócono do przedwojennych obchodów upamiętniających Bitwę Warszawską.

Z okazji Święta Wojska Polskiego 15 sierpnia w kościołach garnizonowych w całej Polsce odprawiane są uroczyste msze w intencji żołnierzy, na cmentarzach odbywają się apele poległych, a centralne uroczystości przed Grobem Nieznanego Żołnierza wieńczy wojskowa defilada.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Narodowe Archiwum Cyfrowe

dodaj komentarz

komentarze


Umowa na Mieczniki podpisana
 
Wyścig zbrojeń nie ustaje
Polak najlepszym podoficerem NATO
Co ze sprawdzianem z WF?
Rozwój i wyzwania wojskowej logistyki
Lufy prosto z Huty
„Zginęli, bo byli Polakami”
Szczyt NATO już w poniedziałek
Kat warszawskiego getta przed sądem
Rusza PKW Islandia
Podwodne rozpoznanie i ratunek
Desantowanie z transportowego giganta
Będzie więcej szkoleń z pierwszej pomocy
NATO ćwiczy w Gruzji
Jutro otwarcie igrzysk olimpijskich w Tokio
Pałac Saski znów stanie w stolicy?
Course on Diplomacy
Kurs na dyplomację
Abrams – czołg z najwyższej półki
Pancerniacy ruszają na Łotwę
Nagroda nie tylko od dowódcy
Wisła i Narew w Sejmie
„Kobra ’21”, czyli rozpoznanie specjalsów
Wojsko pomaga powodzianom w Małopolsce
Podejmij wyzwanie razem z weteranem!
Polacy blisko podium, ale bez medalu
Trzynasty tytuł mistrza Polski „Machałka”!
V-2 leci do aliantów
Szczyt NATO o zagrożeniach dla bezpieczeństwa
Podwodne centrum przyszłości
Szczyt NATO w Brukseli – punkt zwrotny dla Sojuszu
Czekamy na pierwszy medal w Tokio
Polskie firmy zbrojeniowe łączą siły
Kat Matejki, czyli prawda i mity bitwy pod Grunwaldem
Stalowy człowiek
Sukcesy żołnierzy na AFN
Chorwaci uczą się od polskich pilotów
Afganistan. Czas wracać do domu
Javelin gwarantuje skuteczność
Pierwsza mistrzyni Wojska Polskiego!
Wilki znów na Mazurach
Abramsy dla 1 Brygady
Polskie F-16 gotowe na Islandię
Polscy żołnierze polecą na Islandię
Nowe książeczki wojskowe
Combining Two Worlds
Psy (w) WOT
Groty dla proobronnych
Żołnierze bez testów z WF-u
Kontyngent do zmiany
Afganistan: powrót do domu
UE o wspólnym bezpieczeństwie
Terytorialsi pomagają poszkodowanym w powodziach
Lato w wojskowym klimacie
Abrams – czołg niepokonany w walce
Wiosłują dla Emily
26 medali żołnierzy na mistrzostwach Polski
Ankona – bitwa po polsku

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO